Funderingsonderzoek: wat het is, de fasen, de kosten en wie het doet

Door CheckFundering redactie · gepubliceerd 6 november 2026 · bijgewerkt 6 november 2026 · 6 min lezen

De 3 vormen van funderingsonderzoek naast elkaar, met wat ze opleveren, wat ze kosten, wie ze uitvoert en in welke situaties onderzoek nodig of verplicht is.

Funderingsonderzoek is onderzoek naar de fundering van een pand, uitgevoerd door een onderzoeksbureau. Het KCAF (Kennis Centrum Aanpak Funderingsproblematiek) onderscheidt 3 vormen: verkennend onderzoek (QuickScan of Fase 0) zonder graafwerk, Fase 1 boven de grond en Fase 2 onder de grond, waarbij de fundering in een inspectieput wordt blootgelegd. Een QuickScan wordt aangeboden vanaf €295. Voor Fase 1 en 2 bestaat geen vaste prijs. Een algemene wettelijke plicht is er niet, maar bij risicoklasse D of E in het taxatierapport volgt in principe wel onderzoek.

In het kort

Verkennend onderzoek (QuickScan, Fase 0): beoordeling van de buitenkant plus beschikbare gegevens. Uitkomst laag, midden of hoog.
Fase 1: bovengronds onderzoek, binnen en buiten, met bodem en grondwater. Uitkomst een risicoklasse per pand met advies.
Fase 2: ondergronds onderzoek in een inspectieput. Uitkomst de kwaliteit van de fundering, een prognose en een advies.
Een QuickScan kost vanaf €295 volgens het KCAF. Voor Fase 1 en 2 vraag je een offerte.
Het onderzoek doet een bureau. Het KCAF voert zelf geen onderzoek uit.
Bij klasse D of E in het taxatierapport volgt in principe eerst aanvullend onderzoek. Voor een hypotheek met NHG is verkennend onderzoek bij D of E vanaf 1 januari 2027 verplicht.

Welke fasen heeft funderingsonderzoek?

De fasen bouwen op elkaar voort. Elke fase beantwoordt een andere vraag.

Verkennend onderzoek, ook QuickScan of Fase 0. De vraag: is vervolgonderzoek nodig? Een deskundige doet een bureaustudie van archief, bouwtekeningen en eerdere onderzoeken, neemt scheuren op en meet de scheefstand van de gevels. Er wordt niet gegraven.
Fase 1, bovengronds. De vraag: hoe groot is het risico per pand? Het bureau meet uitgebreider, kijkt ook binnen, zo nodig met een waterpassing van de vloeren, en neemt de zakking van het pand, de bodem en het grondwater mee.
Fase 2, ondergronds. De vraag: wat is de kwaliteit van de fundering? Het bureau graaft 1 of meer inspectieputten langs de gevel. Bij houten palen hoort daar houtonderzoek in een laboratorium bij. Het rapport geeft een prognose en een advies over behoud, monitoring of herstel.

Gratis, zonder account

Het rapport van Fase 2 is volgens het KCAF de basis voor een herstelontwerp en voor financiering. Niet iedereen doorloopt alle stappen. Na een QuickScan met uitkomst laag is geen vervolgonderzoek nodig. Bij duidelijke schade kan juist direct uitgebreider onderzoek passen.

Een funderingsrisicorapport, waar de risicoklasse in het taxatierapport uit komt, is volgens het KCAF geen onderzoek. Het gebruikt gegevens en modellen en stelt de kwaliteit van de fundering niet vast.

Wat kost funderingsonderzoek?

Een QuickScan wordt volgens het KCAF aangeboden vanaf €295. Voor Fase 1 en Fase 2 geeft het KCAF geen prijs, omdat een vaste landelijke prijs niet bij ieder pand past. In een bericht uit 2019 noemde het KCAF €4.000 tot €5.000 voor een funderingsonderzoek. Sommige gemeenten betalen mee. Rotterdam vergoedt tot 75% van de kosten, met een maximum van €5.000 per pand.

De kosten per fase op een rij

Wie voert funderingsonderzoek uit?

Een onderzoeksbureau. Het KCAF voert zelf geen onderzoek uit en verdeelt geen opdrachten. Het KCAF beheert wel een erkenningsregeling. Je kunt in het register per bedrijf zien voor welke expertise het is erkend. Volgens het KCAF zijn een aspirant-erkenning en een erkenning niet hetzelfde.

Vraag het bureau welke richtlijn het volgt. Volgens het KCAF volgt verkennend onderzoek de Richtlijn Fundering onder gebouwen met het Addendum QuickScan, en volgen Fase 1 en Fase 2 dezelfde richtlijn.

Wat een KCAF-erkend bureau is en wanneer je het nodig hebt

Wanneer is funderingsonderzoek verplicht?

Een algemene wettelijke plicht voor iedere woning is er niet. Volgens het KCAF gaan de regels van 2026 over het taxatieproces. In een paar situaties kom je er toch niet omheen.

Bij een taxatie met klasse D of E. Volgens het NRVT moet dan in principe eerst een aanvullend en beperkt funderingsonderzoek plaatsvinden voordat het taxatierapport wordt afgerond. Er zijn uitzonderingen, maar de taxateur moet die onderbouwen.
Bij een hypotheek met NHG vanaf 1 januari 2027. NHG heeft het toetskader funderingsrisico gepubliceerd. Heeft de woning klasse D of E, dan moet er een verkennend funderingsonderzoek plaatsvinden. Een uitgebreid onderzoek mag ook.
Bij subsidie. Een gemeentelijke regeling kan een rapport vragen. In Rotterdam vraagt het bureau de subsidie aan en hoort het onderzoeksrapport bij de aanvraag.

Hoe lang is een rapport geldig?

Een QuickScan is volgens het KCAF maximaal 3 jaar geldig. Bij uitkomst midden adviseert de richtlijn hem binnen 3 jaar te herhalen. De waarnemingen uit Fase 1 en Fase 2 blijven geldig, en de prognose minimaal 5 jaar. Is de fundering als rood beoordeeld, dan blijft het rapport geldig tot het herstel. Nieuwe schade of veranderingen in de omgeving kunnen wel eerder een reden zijn voor een nieuwe beoordeling.

Waar begin je?

Kijk met de check per postcode of je buurt in een aandachtsgebied ligt.
Zoek het funderingstype en eerdere onderzoeken op in het archief. Dat scheelt het bureau werk.
Praat met je buren. Uitgebreid onderzoek richt zich volgens het KCAF waar nodig op het hele bouwblok.
Kijk naar de regeling in je gemeente voordat je een bureau inplant.

Dit artikel geeft algemene informatie. Laat je eigen situatie beoordelen door een erkend bureau.

Bronnen

Dit artikel geeft algemene, informatieve uitleg. Onze eigen indicatie op deze site is een gebiedsindicatie, geen funderingslabel en geen vervanging voor een funderingsonderzoek op adresniveau. Wat dit voor jouw woning betekent, staat in de funderingsrisicoklasse A tot E van het taxatierapport of blijkt uit onderzoek op adresniveau.

Veelgestelde vragen

Wie betaalt het funderingsonderzoek?

Wie het onderzoek laat doen, betaalt het: meestal de eigenaar, of bij aankoop de koper die het als voorwaarde stelt. Sommige gemeenten betalen mee. Rotterdam vergoedt tot 75% van de kosten per eigenaar, met een maximum van €5.000 per pand. Vraag bij je eigen gemeente na of er een regeling is. Wat funderingsonderzoek per fase kost

Wat doen ze bij een funderingsonderzoek?

Dat hangt af van de fase. Bij een QuickScan bekijkt een deskundige het archief en de bouwtekeningen, neemt scheuren op en meet de scheefstand, zonder te graven. In Fase 1 meet het bureau uitgebreider, ook binnen. In Fase 2 graaft het een inspectieput en beoordeelt het de fundering zelf, bij houten palen met houtonderzoek.

Wat is een funderingsonderzoek?

Onderzoek naar de fundering van een pand door een onderzoeksbureau. Het KCAF onderscheidt verkennend onderzoek (QuickScan of Fase 0), Fase 1 boven de grond en Fase 2 onder de grond, waarbij de fundering in een inspectieput wordt blootgelegd.

Wat is het verschil tussen een QuickScan en Fase 2?

Bij een QuickScan wordt niet gegraven. Een deskundige kijkt naar de buitenkant en naar beschikbare gegevens. Bij Fase 2 wordt de fundering in een inspectieput blootgelegd en beoordeeld. Alleen Fase 2 stelt de kwaliteit van de fundering vast. Funderingsonderzoek Fase 1 en 2

Wat kost een funderingsonderzoek?

Een QuickScan wordt volgens het KCAF aangeboden vanaf €295. Voor Fase 1 en 2 bestaat geen vaste prijs. In 2019 noemde het KCAF €4.000 tot €5.000 voor een funderingsonderzoek. De kosten per fase

Is funderingsonderzoek verplicht bij een huis kopen?

Niet voor iedere woning. Vermeldt het taxatierapport klasse D of E, dan volgt in principe eerst aanvullend onderzoek. Financier je met NHG, dan is bij D of E vanaf 1 januari 2027 een verkennend funderingsonderzoek verplicht. Funderingsonderzoek en NHG vanaf 2027

Wie mag een funderingsonderzoek doen?

Een onderzoeksbureau. Het KCAF doet zelf geen onderzoek, maar houdt een register bij van erkende bedrijven en de expertise waarvoor ze erkend zijn. Wat is een KCAF-erkend bureau?

Hoe lang is een funderingsonderzoek geldig?

Een QuickScan maximaal 3 jaar. Bij Fase 1 en Fase 2 is de prognose minimaal 5 jaar geldig, en bij een rode beoordeling blijft het rapport geldig tot het herstel.

Wil je weten wat dit voor jouw woning betekent? Beschrijf onderaan je situatie.

Terug naar het kennisbankoverzicht.

Ook in deze reeks

Stap 1 van 2

Weten wat er onder jouw woning zit?

Wat je hierboven ziet is een indicatie op gebiedsniveau. Alleen onderzoek aan het pand zelf geeft uitsluitsel over jouw fundering. Beschrijf je situatie, dan zoeken we uit welke stap in jouw geval past.Voor subsidie op funderingsonderzoek is een KCAF-erkend bureau nodig. Kies in het formulier voor onderzoek en daarna 'Ja' bij de KCAF-vraag, dan komt je aanvraag bij een erkend bureau terecht.

Er zijn twee vervolgstappen mogelijk. Een funderingsonderzoek kijkt alleen naar de fundering. Een bouwkundige keuring kijkt naar de hele woning, en daarin kan de fundering expliciet worden meegenomen. Bij aankoop is die combinatie meestal logischer, want anders blijft de rest van het huis ongezien.

Uit onderzoek van de Raad voor de leefomgeving en infrastructuur blijkt dat funderingsproblemen soms niet zichtbaar zijn en daardoor niet altijd in het bouwkundig rapport worden opgenomen. Een standaard keuring dekt de fundering dus niet automatisch: dat moet expliciet in de opdracht worden gevraagd. Beschrijf hieronder je situatie, dan kijken we welke van de twee in jouw geval past.

Ik wil een huis kopen
Voor je bod, of voordat je voorbehoud verloopt
Ik verkoop mijn huis
De taxateur of een koper vraagt om onderzoek
Mijn taxatie ligt stil
Risicoklasse D of E in het taxatierapport
Ik zie scheuren of verzakking
Klemmende deuren, een scheve vloer, groeiende scheuren
Ik wil weten wat herstel kost
Er is al onderzoek gedaan of herstel lijkt nodig
Ik wil weten hoe mijn woning ervoor staat
Zonder concrete aanleiding
Ik wil een verkennend funderingsonderzoek (Fase 0)
Bijvoorbeeld bij klasse D of E en een hypotheek met NHG

Onafhankelijk en gratis
Onze subsidie-informatie is gecontroleerd door onder meer de funderingsloketten van Haarlem en Rotterdam

Wil je je eerst alleen orienteren? Laat je e-mailadres achter en je krijgt bericht zodra er nieuwe funderingsdata voor jouw gebied beschikbaar is.